Rodzaje znaków stosowanych na drogach ewakuacyjnych

Aby skutecznie poprowadzić ludzi do wyjścia, oznakowanie drogi ewakuacyjnej powinno obejmować kilka typów znaków:

• Znaki kierunkowe - to najczęściej zielone tablice z białą strzałką i sylwetką osoby w ruchu. Wskazują kierunek ewakuacji (np. w lewo, w prawo, prosto, po skosie) i są umieszczane na trasie prowadzącej do wyjścia.
  
  
• Znaki wyjścia ewakuacyjnego - montowane bezpośrednio nad drzwiami ewakuacyjnymi. Ich zadaniem jest jednoznaczne wskazanie wyjścia prowadzącego na zewnątrz budynku lub do strefy bezpiecznej.
  
  
• Znaki uzupełniające - obejmują oznaczenia takie jak miejsce zbiórki do ewakuacji, sprzęt przeciwpożarowy, przyciski alarmowe czy klucze do drzwi ewakuacyjnych.

Zastosowanie odpowiedniego typu znaku w odpowiednim miejscu ułatwia intuicyjne poruszanie się w warunkach stresu i ograniczonej widoczności.

Gdzie umieszczać znaki ewakuacyjne?

Oznakowanie drogi ewakuacyjnej nie może być przypadkowe. Zgodnie z obowiązującymi normami:

• Znaki muszą być widoczne z każdego punktu, z którego może pojawić się wątpliwość co do kierunku ewakuacji.
  
  
• Standardowa wysokość montażu to:
  
  
• ok. 150 cm od podłogi (na ścianie - linia wzroku),
  
  
• minimum 200 cm nad podłogą, jeśli znak znajduje się nad przejściem lub drzwiami.
  
  
• W miejscach o dużym ryzyku braku światła należy stosować fotoluminescencyjne znaki ewakuacyjne (świecące w ciemności) lub znaki podświetlane.
  
  
• Znaki należy montować:
  
  
• przy każdym rozwidleniu korytarza,
  
  
• na klatkach schodowych,
  
  
• nad drzwiami prowadzącymi do kolejnego odcinka ewakuacji,
  
  
• w miejscach, gdzie zmienia się kierunek drogi.
  
  

Prawidłowo rozmieszczone znaki tworzą ciągłość - czyli jasny, nieprzerwany system prowadzenia do wyjścia.

Jakie normy i przepisy regulują oznakowanie?

Zasady oznaczania dróg ewakuacyjnych są ściśle określone w przepisach prawa oraz normach technicznych:

• Rozporządzenie MSWiA z 7 czerwca 2010 r. (Dz.U. 2010 nr 109 poz. 719) - zobowiązuje właścicieli i zarządców budynków do zapewnienia odpowiedniego oznakowania dróg ewakuacyjnych.
  
  
• PN-N-01256-4:1997 oraz PN-N-01256-5:1998 - zawierają szczegółowe wymagania dotyczące wzorów i stosowania znaków bezpieczeństwa.
  
  
• PN-EN ISO 7010:2020 - to norma wprowadzająca zunifikowane, czytelne piktogramy zgodne z międzynarodowymi standardami.
  
  

Znaki muszą być zgodne z aktualnymi wersjami norm - tylko wtedy są legalne i spełniają swoją funkcję w sposób efektywny.

Oświetlenie i widoczność znaków

W sytuacjach awaryjnych, np. przy pożarze, widoczność może być mocno ograniczona. Dlatego:

• wymaga się stosowania znaków fotoluminescencyjnych, które pozostają widoczne nawet przy braku oświetlenia,
  
• alternatywą są znaki podświetlane, zasilane awaryjnie w razie zaniku napięcia,
  
• znaki należy montować naprzeciwko źródeł światła (jeśli nie są samopodświetlane), aby zwiększyć ich czytelność.
  

Dodatkowe zalecenia dotyczące oznakowania

Poza samym rozmieszczeniem znaków, ważne jest także:

• Utrzymanie znaków w czystości i dobrej kondycji - brudne, wyblakłe lub zasłonięte tabliczki nie spełniają swojej roli.
  
• Regularna kontrola i przeglądy - przynajmniej raz w roku, najlepiej przy okazji przeglądów PPOŻ.
• Dostosowanie oznakowania do zmian w układzie pomieszczeń - każda zmiana trasy ewakuacyjnej wymaga aktualizacji oznaczeń.